سيد محمد على ايازى
194
مصحف امام على ( ع ) ( فارسى )
قرآن ) و موزه حضرت معصومه داشتم و مقايسهاى ميان مصحفهاى كه در قرن دوم و سوم نگارش يافته با مصحف شماره 6 آستان قدس منسوب به امام على كردم ، به دست آوردم واقعا تفاوت اساسى ميان آنها وجود دارد و نمىتوان گفت اين خط ، از قرن دوم و سوم است ، حتى اين قرآن با خط منسوب به امام حسن تفاوت دارد ، البته نمىتوان منكر شد ، كه اعرابها به صورت نقطههاى درشت مدور با شنگرف آمده كه قطعا مربوط به زمان امام على عليه السّلام نمىتواند باشد و كسانى كه خواستهاند بگويند : چون اين علائم مربوط به دوران امام نيست ، پس خط آن هم نمىتواند مربوط به اين دوران باشد ، درست نيست ، زيرا از ياد بردهاند كه بسيارى از علائم در نسخههاى خطى تدريجا به نسخهها افزوده مىشده و شنگرفهاى موجود دليل بر همزمانى با خط متن سياه نيست ، به اين جهت نمىتوان علائم جديد را با خط قرمز شنگرف دليل بر متأخر بودن خط سياه گرفت . ولى با همه اين توضيحاتى كه داديم ، مناقشه در ادله چيزى را ثابت نمىكند ، حداكثر كسانى كه مىخواهند بگويند اين مصحفها از آن حضرت نيست ، با اين اشكالات سخنشان ثابت نمىشود ، همينقدر مىدانيم كه مصحفهايى بوده با يك چنين امضايى و اگر كسانى مانند ابن النديم ، شيخ بهايى ، ابو عبد اللّه زنجانى و ديگران شهادت به كتابت امام امير مؤمنان دادهاند ، چون شهادت حسى نيست ، دليل و قرينه آنان هم براى ما روشن نيست ، نمىتوانيم اطمينان پيدا كنيم از آن حضرت باشد ، بويژه آنكه شهرت مصحف امام موجب گشته كه خيلى از كسان بگويند نسخههايى از قرآن به خط على بن ابى طالب را ديدهاند و يا نشانى از آن